Zaadbalkanker: behandeling

Zaadbalkanker is meestal goed te genezen. De behandeling bestaat uit het weghalen van de zaadbal, met soms daarna bestraling of chemotherapie. Hoe iemand reageert op een behandeling verschilt per persoon: soms herstelt iemand snel, andere keren zijn er grote veranderingen in het dagelijks leven.

Meestal wordt zaadbalkanker vroeg ontdekt. De kans op genezing is groot: 90-95%. Soms is zaadbalkanker al uitgezaaid naar lymfeklieren in de buik als de ziekte ontdekt wordt. Maar ook dan is het vooruitzicht meestal goed.

Om je de best mogelijke zorg te geven, maken we samen met jou een plan voor je behandeling. Hoe zo'n behandelplan eruitziet, hangt af van jouw situatie. Het behandelteam kijkt bijvoorbeeld naar de plaats, de grootte en kenmerken van de tumor. En naar eventuele uitzaaiingen.

Meerdere gesprekken

Voordat jouw behandeling begint heb je altijd eerst een paar afspraken om de behandeling(en) te bespreken. Je krijgt daarvoor brieven en uitgebreide informatie.

Vruchtbaarheid

Een behandeling kan invloed hebben op de vruchtbaarheid. Je arts bespreekt met je wat dat voor jou betekent. Je kunt als je dat wilt zaadcellen laten invriezen.

Mogelijke behandelingen bij zaadbalkanker

Er zijn verschillende behandelmogelijkheden bij zaadbalkanker. Deze zijn bedoeld om jou te genezen. De standaardbehandeling begint met het weghalen van de zaadbal. Na de operatie doen we nog een paar onderzoeken. Met de uitslagen van die onderzoeken weten we om welk stadium het gaat: 1, 2, 3 of 4.

De uroloog bespreekt met jou of je nog andere behandelingen nodig hebt. Welke dat is, hangt af van:

  • het tumortype, seminoom of non-seminoom
  • het stadium van de zaadbalkanker, stadium 1, 2, 3 of 4
  • als er uitzaaiingen zijn, ook de prognosegroep

Actief volgen

Bij ongeveer de helft van de patiënten is het niet nodig om zaadbalkanker na een zaadbalverwijdering verder te behandelen. Je komt wel regelmatig voor controle. Dit heet ook wel actief volgen. Zo weten we hoe het met je gaat. Je krijgt hiervoor een persoonlijk plan.

Welke onderzoeken we tijdens een controle doen, hangt af van het soort zaadbalkanker:

  • lichamelijk onderzoek
  • bloedonderzoek
  • CT-scan van buik en longen.
  • Als uit onderzoek blijkt dat je zaadbalkanker hebt, is het belangrijk dat we zo snel mogelijk de zaadbal weghalen. Het liefst binnen een paar dagen. 

    We onderzoeken het weefsel in het laboratorium om te bepalen of de tumor een seminoom of een non-seminoom is. Bij een tumor die alleen in de zaadbal zit, is alleen de zaadbal weghalen meestal voldoende. Dit heet stadium 1 zaadbalkanker.

    Soms zit de tumor ook in de overgang van de zaadbal naar de bijbal. Dit heet de rete testis. We onderzoeken ook of er tumorcellen in de lymfebanen groeien. Als dat zo is, bekijken we of er meer behandeling nodig is.

  • Als zaadbalkanker is uitgezaaid, is een behandeling met chemotherapie nodig. Er is dan een grote kans op genezing. Je arts vertelt je hier meer over.

    Voor de meeste behandelingen met chemotherapie word je elke keer een paar dagen opgenomen op de verpleegafdeling of je komt naar het Dagcentrum. Hoe vaak en hoe lang je chemotherapie krijgt hangt af van jouw situatie.

    Chemotherapie kan bijwerkingen hebben. Bijvoorbeeld moeheid, haaruitval en een tintelend gevoel in vingers of tenen. Ook kan het lichaam minder testosteron gaan maken. Dit kan invloed hebben op je vruchtbaarheid en je seksleven. Na de chemotherapie nemen de bijwerkingen meestal af. Je kunt wel lang moe blijven na behandeling.

    Lees meer over chemotherapie en de bijwerkingen.

  • Als je een seminoom hebt, dan is bestraling ook een mogelijke behandeling. Dat doen we bijvoorbeeld bij uitzaaingen in de lymfeklieren. Het doel van bestraling is genezen. Meestal bestaat een behandeling uit 15 tot 18 bestralingen, 5 keer per week.

    Veel mensen kunnen een behandeling met protonentherapie krijgen.

  • Soms zijn er na chemotherapie nog vergrote lymfeklieren of andere restafwijkingen. Dit kunnen we zien op een CT-scan. De lymfeklieren of restafwijkingen kunnen we weghalen. Het weefsel dat we weghalen onderzoeken we in het laboratorium op kankercellen. Als we die vinden, is een aanvullende behandeling nodig, als dat kan.

Behandelteam urologische kanker

Alle in zaadbalkanker gespecialiseerde zorgverleners zijn vanaf het begin bij jouw behandeling betrokken. Samen komen zij tot de juiste diagnose en een behandelplan op maat. Altijd in nauw overleg met jou, jouw huisarts en de verwijzende specialist. Door op deze manier samen te werken, bieden we de beste zorg.

Bekijk het behandelteam

Samen beslissen

Voordat een behandeling begint, krijgt u altijd een gesprek. We vertellen welke mogelijkheden er zijn en dat we samen beslissen over de mogelijkheden. We bespreken de voor- en nadelen van een behandeling. Ook bekijken we met u wat dit voor u betekent. Samen komen we dan tot een beslissing, dit noemen we 'samen beslissen'. 

Video bekijken Scannen
  • Kanker hebben zorgt vaak voor allerlei emoties. Spanning, zorgen, boosheid, onmacht en verdriet kunnen uw geestelijke veerkracht verminderen. Een maatschappelijk werker, geestelijk begeleider of psycholoog kan u begeleiden bij het omgaan met deze emoties. Wij kunnen u helpen de juiste hulp te vinden.

  • Als u ziek bent, wilt u de best mogelijke zorg krijgen. En het liefst bij u in de buurt. Ook als de zorg die u nodig heeft, ingewikkeld is. Daarom werken we als UMCG zoveel mogelijk samen met andere ziekenhuizen en zorgverleners zoals huisartsen, fysiotherapeuten en psychologen. Door steeds meer samen te doen, gaan we slimmer om met de zorg in de regio en krijgt u de zorg die u nodig heeft. 

Betere uitkomsten

Behandelingen slaan beter aan en patiënten herstellen sneller als iemand zo fit mogelijk is. We kijken daarom voor en tijdens de behandeling naar uw leefstijl, en helpen u waar nodig.

Heb je nog vragen?

Heb je vragen over de operatie? Dan kan je bellen naar het telefonisch spreekuur. Bellen kan van maandag tot en met donderdag, tussen 13.00 en 14.00 uur naar het nummer (050) 361 57 59. Voor vragen die niet kunnen wachten, kun je elke dag bellen naar de medische lijn tussen 8.00 en 10.00 uur, op het nummer (050) 361 20 40.

Heb je vragen over de radiotherapeutische behandeling? Dan kan je bellen naar de afdeling Medische oncologie. Bellen kan van maandag tot en met donderdag, tussen 8.30 en 16.30. Op vrijdag kun je bellen van 8.30 tot 15.00 uur.

Heeft deze informatie je geholpen?