Longtransplantatie

De informatie op deze pagina is bedoeld voor volwassen die mogelijk een longtransplantatie moeten ondergaan. U leest hier onder meer of u in aanmerking kunt komen voor een transplantatie, hoe de voorbereiding op de transplantatie en de transplantatie zelf verlopen. Ook vindt u hier informatie over de nazorg u krijgt als u een longtransplantatie heeft ondergaan.

Om te kunnen beoordelen of u voor een longtransplantatie in het UMCG in aanmerking komt, doen wij uitgebreid vooronderzoek.

Aanmelding en kennismakingsgesprek

Uw huisarts of specialist kan u bij het longtransplantatieteam aanmelden voor een longtransplantatie. Wij beoordelen vervolgens uw medische gegevens op papier. Als u mogelijk in aanmerking komt voor een transplantatie, volgt een kennismakingsgesprek op de polikliniek longtransplantatie. Deze afspraak bestaat uit een gesprek met en een lichamelijk onderzoek door een van de longtransplantatieartsen. Soms wordt er bloed afgenomen, een longfunctieonderzoek gedaan en een röntgenfoto van de borstkas (x-thorax) gemaakt. 

Als u niet op de polikliniek kunt komen vanwege de reisafstand of uw conditie, dan kunt u  een aantal dagen opgenomen worden op de verpleegafdeling Longziekten/Longtransplantatie.

Opname voor screening

Na het kennismakingsbezoek bespreekt het longtransplantatieteam opnieuw uw gegevens. Als een longtransplantatie een geschikte behandeling lijkt te zijn, wordt u  een aantal dagen opgenomen voor een uitgebreide screening in het UMCG. Als u alle onderzoeken heeft gehad, gaat u naar huis of terug naar het ziekenhuis waar u opgenomen was.
De screeningsperiode kan voor u en uw naasten ingrijpend zijn. Er hangt immers veel van af.

De behandeling stap voor stap

  1. Voor de screening wordt u ongeveer 1 week opgenomen op de afdeling Longziekten/Longtransplantatie D3VA. Om een goed beeld te krijgen van uw gezondheidssituatie krijgt u uitgebreide onderzoeken. Deze zijn nodig om vast te stellen dat er inderdaad sprake is van een eindstadium van de longaandoening en dat een longtransplantatie de enig mogelijke behandeling is. Mocht dit voor u niet de enige mogelijke behandeling zijn dan nodigen we u uit op de polikliniek om dit te bespreken. Ook gaan we na of er geen medische of psychosociale bezwaren zijn tegen een transplantatie. We brengen in kaart of er specifieke problemen zijn die extra aandacht vragen bij of na de transplantatie. Tenslotte maken u en uw familie tijdens de screening kennis met een aantal leden van het longtransplantatieteam. Zij informeren u uitgebreid over de verschillende aspecten rondom de transplantatie.

    Na de screening bespreekt het longtransplantatieteam alle onderzoeksresultaten om vast te stellen of een longtransplantatie voor u een geschikte behandeling is. Als dit inderdaad het geval is nodigen wij u uit voor het zogenaamde ‘groenlicht-gesprek’. Dit gesprek is bedoeld om alles nog eens goed met u en uw naasten door te spreken voordat u voor een longtransplantatie wordt aangemeld bij Eurotransplant en op de wachtlijst komt te staan.

    Mocht u geen goede kandidaat zijn voor longtransplantatie dan nodigen wij u uit voor een polikliniekbezoek om dit met u te bespreken. Ook als wij van oordeel zijn dat het nog 'te vroeg' is voor plaatsing op de wachtlijst voor longtransplantatie krijgt u een uitnodiging op de polikliniek longtransplantatie om dit te bespreken.

  2. Als de longen geschikt zijn voor transplantatie, dan brengt de afdelingsverpleegkundige u naar het operatiecentrum.

    Duur van de operatie

    Een longtransplantatie duurt ongeveer 5 uur voor 1 long. Bij 2 longen duurt de operatie ongeveer 10 uur. Uw familie kan tijdens de operatie wachten in de familiekamer bij het operatiecentrum.

    De operatie

    Op het Operatiecentrum neemt de anesthesioloog de zorg over en bereidt u voor op de narcose. Voordat u onder narcose wordt gebracht vindt een zogenaamde time out-procedure plaats in bijzijn van het operatieteam. Hierbij wordt volgens protocol gevraagd naar uw naam en geboortedatum en worden nog een keer de details van de operatie met u doorgenomen.

    Na de operatie

    Na de operatie wordt u onder narcose naar de Intensive Care gebracht. Intussen zal de thoraxchirurg de familie informeren over het verloop van de transplantatie. Op de Intensive Care blijft u tenminste 2 tot 3 dagen. Als de intensivist het verantwoord vindt, wordt u overgeplaatst naar de verpleegafdeling longziekten voor verder herstel. De totale opname duurt meestal 3 tot 6 weken. 

  3. Na de operatie wordt u naar de Intensive Care gebracht. U bent dan nog in slaap, wordt beademd en heeft drains in de borstkas om lucht en vocht af te voeren. Een infuus in een ader in de hals wordt gebruikt om de bloeddruk van uw hart en longen te bewaken en vocht en medicijnen toe te dienen. De urine loopt via een blaaskatheter in een opvangzak en de maag wordt leeg gehouden met een maagslang. Ook dient de maagslang om zo snel mogelijk voeding toe te dienen. Zodra u weer in staat bent om zonder ondersteuning te ademen, wordt de beademingsbuis verwijderd. De operatiewond en de drains in de borstkas kunnen pijnlijk zijn. Daarvoor wordt uiteraard medicijnen tegen de pijn toegediend. Regelmatig wordt er bloed via het infuus afgenomen en een thoraxfoto gemaakt. De fysiotherapeut komt dagelijks helpen met ophoesten en revalideren.

    Zodra het mogelijk is wordt u overgeplaatst naar de verpleegafdeling voor verder herstel en ook wordt geleerd om te gaan met de nieuwe medicijnen. Als het herstel voorspoedig verloopt, volgt na 3 tot 6 weken ontslag. Voor ontslag krijgt u nog een aantal onderzoeken en vindt een afrondend gesprek met de diëtiste, de fysiotherapeut, de medisch maatschappelijk werker en de verpleegkundig specialist plaats. Op de dag van ontslag krijgt u van de afdelingsverpleegkundige medicijnrecepten, medicijnen voor de eerste dagen na ontslag, een afspraak voor een bezoek aan de polikliniek longtransplantatie en een voorlopige ontslagbrief voor uw huisarts. Ook ontvangt u brochures waarin informatie staat die thuis voor u van belang is.

  4. Na een longtransplantatie werkt u al tijdens uw opname aan uw herstel. De meeste patiënten kunnen bij ontslag al een flink stuk lopen, traplopen en fietsen op een hometrainer, zonder dat ze daar zuurstof bij nodig hebben. Het streven is dat u op termijn weer een normaal leven kunt lijden. U kunt bijvoorbeeld uw studie of uw werk hervatten, sporten, op vakantie gaan en genieten van de dingen die u weer kunt doen. Wel kunnen bijwerkingen van de medicijnen u parten gaan spelen. En u zult altijd met bepaalde zaken rekening moeten houden.

  5. U komt na de transplantatie regelmatig voor controle op de polikliniek in het UMCG. In het begin is dit wekelijks en als het goed met u gaat wordt de tijd tussen de polikliniekbezoeken steeds groter. In het eerste jaar wordt bij ieder polikliniekbezoek een foto van uw borstkas gemaakt. Daarnaast krijgt u een eenvoudig longfunctieonderzoek en er wordt bloed afgenomen. Twee keer per jaar komt u naar het UMCG voor een uitgebreide controle, het zogenaamde 'follow up-onderzoek'. Deze 'follow-up' controles worden gedaan door verpleegkundig specialisten. Jaarlijks dienen wij enkele gegevens over u aan te leveren aan de Nederlandse Transplantatie Stichting om verantwoording af te leggen.

    Vanaf het tweede jaar komt u in principe 4x per jaar in het UMCG. Op termijn kan het zijn dat uw eigen longarts een deel van de controles gaat overnemen.

Leefstijl en revalidatie na een transplantatie

Door een transplantatie verandert uw leven. U kunt dingen die u eerder niet kon. Maar u moet ook met veel zaken rekening houden. Lees meer over leven na een transplantatie.