Pathologie en Medische Biologie Onderwijs en opleiding Pathologie

Als afdeling hebben we een belangrijke rol als het gaat om kennis en ervaring verspreiden onder studenten, co-assistenten, specialisten in opleiding en collega-pathologen. Voor de pathologen van de toekomst is er een open en gestructureerd opleidingsklimaat.

De afdeling Pathologie van het UMCG is resultaat gericht. De 130 medewerkers van de afdeling Pathologie zijn verantwoordelijk voor

  • goede en efficiënte diagnostiek
  • vooraanstaand wetenschappelijk onderzoek
  • inspirerend onderwijs en opleiding

Missie

Patientenzorg: op de juiste manier en tijdig stellen van diagnosen op weefsel-, cel- en moleculair niveau. Het voldoen aan landelijke richtlijnen en internationale normen waarborgt de kwaliteit.
Wetenschappelijk onderzoek: inzicht in ziekte en gezondheid te vergroten met fundamenteel- en toegepast onderzoek.
Onderwijs en opleiding: kennis en ervaring verspreiden onder studenten, co-assistenten, specialisten in opleiding en collega-pathologen. Voor de pathologen van de toekomst is er een open en gestructureerd opleidingsklimaat.

Visie

Hoogstaande expertise verwerven, toepassen en verspreiden.

  • Momenteel zijn er verschillende onderzoeksprojecten voor HLO-stagiaires bij Pathologie mogelijk:

    Titel project: The role of MYC-regulated long non-coding RNAs in Burkitt lymphoma
    Projectleider: Joost Kluiver 
    Begeleidende analist: Jasper Koerts

    Titel project: Ve​rbetering van therapie in diffuse large B-cell lymphoma (DLBCL) patiënten. 
    ​Projectleider: Mathilde de Jon
    Begeleider: Analis

    Titel project: De rol van niet eiwit coderende RNA transcripten in B-cel lymfomen
    Projectleider: Joost Kluiver
    Begeleidende analist: Debora de Jong

    Titel project: Perivascular adipose tissue (PVAT) as target to attenuate vascular calcification in patients with diabetes and chronic kidney disease.
    Projectleider: Jan-Luuk Hillebrands

    Titel project: Accelerated vascular ageing in Chronic Kidney Disease (CKD)​​
    Projectleider: Jan-Luuk Hillebrands

    Titel project: Interacties tussen tumor cellen en T cellen in Hodgkin lymfoom
    Projectleider: Lydia Visser

    Meer informatie

    Universitair Medisch Centrum Groningen
    Mirjam Mastik
    Afd. Pathologie
    Tel. (050) 361 06 70
    E-mail: m.f.mastik@umcg.nl


  • Specialisatie klinische pathologie

    • Heb je het basisartsdiploma geneeskunde (bijna) behaald?
    • Ligt voor jou de uitdaging in het werken in een breed vakgebied?
    • Ben je goed in communicatie en teamwork?
    • Ben je visueel ingesteld?
    • Ben je geïnteresseerd in het hoe en waarom van ziekten?

    Zo ja, overweeg dan specialisatie tot klinisch patholoog in het UMCG.

    Taken van de Klinisch Patholoog

    De klinisch patholoog stelt een diagnose op cellen en weefsel die zijn afgenomen bij patiënten. Diagnostiek vindt plaats met gevestigde technieken als macroscopische beoordeling, histologie en cytologie. De laatste twee decennia zijn deze methoden aangevuld door nieuwe methoden zoals immunohistochemie en een steeds breder pakket aan moleculaire diagnostiek.

    Zo nodig wordt ook tijdens een operatie diagnostiek verricht door het maken en beoordelen van vriescoupes. Een voorbeeld hiervan is het onderzoek naar volledige verwijdering van een tumor door de chirurg. Hiervan wordt de uitslag direct doorgebeld aan de operateur.

    De klinisch patholoog maakt pathologieverslagen waarin de conclusies zo helder mogelijk worden verwoord. Tijdens veelal multidisciplinaire patiëntenbesprekingen denkt de patholoog mee over de diagnose, differentiaal diagnose en levert aanvullende informatie voor het opstellen van een behandelplan.

    Opleiding tot Klinisch Patholoog

    Bij een fulltime aanstelling duurt de opleiding vijf jaar. Zij is gestructureerd opgebouwd uit modules van 1 trimester, conform de opleidingseisen zoals neergelegd in het kaderbesluit en het landelijke opleidingsplan pathologie. Daarnaast volgt de assistent in opleiding structureel cursorisch onderwijs. In een module komen één of meerdere thema’s aan de orde. Bijna alle modules worden tweemaal doorlopen.

    De opleiding start in het UMCG en wordt na ongeveer twee jaar gedurende 6 tot maximaal 24 maanden in één of meer B-opleidingen voortgezet. Aan het eind van de opleiding bieden wij een verdiepingsstage in een specifiek deelgebied van de pathologie van 6 maanden.

    Tijdens de specialisatie tot patholoog wordt ook een half jaar aan wetenschappelijk onderzoek besteed. Gepromoveerde AIOS kunnen ook kiezen voor een half jaar korting op de opleidingsduur. Het wetenschappelijk onderzoek van de sectie Pathologie is ondergebracht in diverse onderzoeksinstituten en de onderzoeksschool GUIDE.

    Het opleidingsklimaat is open en gestructureerd. Individuele wensen zijn altijd bespreekbaar. De huidige AIOS-formatie bestaat uit 5 vrouwen en 5 mannen. Een aanstelling in deeltijd is mogelijk.

    Opleidingscluster Pathologie van het UMCG

    Het opleidingscluster Pathologie bestaat uit:

    • de afdeling Pathologie van het UMCG (A opleiding);
    • Pathologie Friesland in Leeuwarden (B opleiding);
    • de afdeling Pathologie Isala klinieken in Zwolle (B opleiding);
    • de afdeling Pathologie van het Martini ziekenhuis in Groningen (B opleiding)

    Daarnaast is het UMCG een prachtig en goed uitgerust ziekenhuis, gemakkelijk bereikbaar in één van de leukste steden van Nederland.

    In het UMCG is er aanbod van diagnostiek in de gehele breedte van het vak. De sectie Pathologie in het UMCG verzorgt de diagnostiek van ziekten voor het UMCG en huisartsenpraktijken.

    Geïnteresseerd?

    Nog geen kennis gemaakt met het vak? Dan is er de mogelijkheid van een korte oriënterende stage of eerst een informatief gesprek met een van de opleiders.

    Al wel op de hoogte en geïnteresseerd? Per jaar komen er ongeveer 2 nieuwe plaatsen vrij, ook open sollicitaties zijn welkom. De selectieprocedure bestaat uit sollicitatiegesprekken met een van de opleiders uit de A en B opleiding en een afvaardiging van de arts-assistenten.

    Wat vragen wij?

    Je hebt het basisartsdiploma (met BIG-registratie) of bent in de afrondende fase van de opleiding. Bovendien beschik je over de competenties voor het uitvoeren van het specialisme klinische pathologie zoals hierboven beschreven.

    Het UMCG voert een preventief Hepatitis B beleid. Dit kan betekenen dat je voldoende bescherming tegen Hepatitis B moet hebben opgebouwd voordat je kunt worden aangesteld.

    Wat bieden wij?

    Het salaris bedraagt maximaal € 4.601,- bruto per maand (schaal 11A) afhankelijk van opleiding en ervaring. De arbeidsvoorwaarden zijn conform de CAO Universitair Medische Centra (CAO-UMC).

    Meer informatie

    Voor meer informatie kun je contact opnemen met:

    • dr. W.F.A. den Dunnen, opleider, telefoonnummer (050) 361 46 84
    • prof. dr. H. Hollema, plaatsvervangend opleider, telefoonnummer (050) 361 46 84

  • Algemeen

    De afdeling pathologie in het UMCG verricht met 13 pathologen en ca. 13 artsassistenten in opleiding de weefsel- en celdiagnostiek van het UMCG en huisartsenpraktijken.

    Jaarlijks worden ca. 34.000 histologische en ca. 15.000 cytologische preparaten beoordeeld. Voor de meeste patiënten is de pathologische uitslag doorslaggevend voor het vervolg van hun diagnostisch en therapeutisch traject. In die zin vervult de pathologie dus een spilfunctie in de diagnostiek en vaak is de pathologische uitslag van doorslaggevend belang voor de verdere behandeling van patiënten. Deze centrale rol van de patholoog komt vooral tot uitdrukking tijdens de participatie aan multidisciplinaire overlegstructuren.

    Ongeveer tweederde van de casuïstiek heeft betrekking op oncologische patiëntenzorg. De rest heeft betrekking op ontstekingsziekten en andere goedaardige afwijkingen.

    Daarnaast besteedt de patholoog een klein deel van de tijd (gemiddeld 1% van de werkzaamheden) aan postmortale onderzoeken (obducties). Hoewel het belang van obducties soms ter discussie lijkt te staan, is de obductie nog steeds een belangrijk instrument voor het verbeteren van kwaliteit en voor toetsing en reflectie op het medisch handelen. Ondanks de toenemende mogelijkheden van beeldvorming ligt het aantal onverwachte doodsoorzaken al decennia stabiel rond de 10%.

    In het UMCG worden geen forensische obducties verricht, deze vinden uitsluitend plaats in het NFI te Den Haag.

    Tenslotte vervult de pathologie een actieve rol in onderwijs aan bachelor- en masterstudenten en in het wetenschappelijke onderzoek, dat zich veelal op het snijvlak van toegepaste, klinische research en basale research bevindt.

    Omschrijving stage

    In de pathologie kunnen zowel 14-weekse als 6-weekse stages worden doorlopen. De stages worden in overleg ingevuld. Vanuit de pathologie wordt regelmatig samengewerkt met de afdelingen chirurgie, dermatologie en gynaecologie. Daarnaast zijn met vrijwel alle andere afdelingen combinaties denkbaar. De semi-arts verricht macroscopisch en microscopisch onderzoek van het patiëntmateriaal. Onder begeleiding van AIOS en pathologen leert de semi-arts kennis en vaardigheden die algemeen toepasbaar zijn in het weefselonderzoek. Daarnaast vindt verdieping plaats binnen het kader van de specifieke stage.

    Schakeljaar M3

    Tijdens de opleiding geneeskunde kun je in het derde jaar van je master een schakeljaar volgen bij de pathologie. Dit schakeljaar bestaat uit 20 weken klinische stage en 20 weken wetenschappelijk stage. Als je een schakeljaar doet, kan dit resulteren in een korting op de opleiding tot patholoog. Die korting is afhankelijk van de verworven competenties. Je kunt je belangstelling voor het schakeljaar M3 kenbaar maken bij de opleiders dr. W.F.A. den Dunnen of prof. dr. H. Hollema. De selectie voor een schakelplaats vindt plaats door middel van een brief en een gesprek. Tegen het einde van het schakeljaar kun je vervolgens solliciteren naar een opleidingsplaats. Het sollicitatiegesprek voor een opleidingsplaats wordt gevoerd door de A- en B-opleiders. Informatie over het schakeljaar is te vinden op de site van de Rijksuniversiteit Groningen.

    Programma

    De semi-arts is elke ochtend aanwezig bij de overdracht van de afdeling pathologie. Op een aantal dagen in de week wordt de semi-arts betrokken bij de macroscopische beoordeling / het uitsnijden van preparaten. Een deel van de tijd wordt daarnaast besteed aan de microscopische beoordeling en verslaglegging van de preparaten. Naast preparaten die passen bij het deelgebied waarbinnen de stage valt, wordt aandacht geschonken aan andere aandachtsgebieden, om zo kennis te maken met de breedte vanhet vakgebied.

    Een aanzienlijk deel van de tijd wordt besteed aan het voorbereiden van multidisciplinaire besprekingen. Dit zijn bij uitstek de momenten waarop de theoretische kennis en het inzicht in pathofysiologische concepten wordt gekoppeld aan patiëntgegevens, met betrekking tot de klinische presentatie, het pathologisch beeld en het te voeren beleid. Iedere semi-arts wordt betrokken bij de uitvoering van enkele obducties, het aantal kan variëren, afhankelijk van het gekozen aandachtsgebied. De semi-arts stage pathologie kan goed worden gecombineerd met een Wetenschappelijke stage pathologie. Van de verschillende bijgewoonde obducties en grotere chirurgische preparaten zal de semi-arts een verslag moeten maken en daarbij moeten proberen de klinische vraagstelling te beantwoorden.

    Stagebegeleider

    Een van de pathologen is eindverantwoordelijk voor de supervisie van de semi-arts en stelt samen met de semi-arts een programma voor de stage samen. De stagebegeleider draagt zorg voor de beoordeling van de semi-arts (praktijkbeoordelingen, logboek en de 360 graden feedback) en begeleidt hem/haar bij het schrijven van de klinische les.

    Capaciteit

    Jaarlijks kunnen opvolgend 2 semi-artsen met belangstelling voor de pathologie hun stage lopen bij de Pathologie.

    Sollicitatie

    Aanvragen voor een semi-arts stage richten aan Dr. W.F.A. den Dunnen, patholoog, onderwijscoördinator en opleider, e-mail w.f.a.den.dunnen@umcg.nl, of Ellen Kuijpers, secretariaat pathologie, tel. (050) 361 46 84 of e-mail e.kuijpers@umcg.nl, of bestuur@path.umcg.nl.

    Hierin moet in ieder geval staan:

    • Start en einddatum van de gewenste stage
    • Betreft het een 14 weekse of 6 weekse stage (indien 6 weekse stage naam / afdeling van de supervisor 14 weekse stage vermelden)
    • Aandachtsgebied van de stage
    • Of ook een wetenschappelijke stage bij de pathologie gewenst wordt.
    • CV en referenties.

    Voor nadere informatie kunt u zich desgewenst ook wenden tot:

    • Dr. W.F.A. den Dunnen, patholoog, opleider.
    • Prof. Dr. H. Hollema, patholoog, tweede opleider

    of tot een van de andere pathologen.