Hypofysetumor: behandeling

Als blijkt dat u een hypofysetumor heeft, dan brengt dat veel vragen en onzekerheid met zich mee. Het heeft invloed op uw leven en dat van de mensen om u heen.

Om u de best mogelijke zorg te geven, maken we samen met u een plan voor uw behandeling. Hoe zo'n behandelplan eruitziet, hangt af van uw situatie. Het behandelteam kijkt bijvoorbeeld naar de plaats, de grootte en kenmerken van de tumor. 

Doel van de behandeling

Een behandeling voor een hypofysetumor kan bedoeld zijn om u te genezen. Als dat niet mogelijk is, behandelen we om uw levenskwaliteit te verbeteren. 

Afspraak

Voordat uw behandeling begint heeft u altijd eerst een afspraak om de behandeling(en) te bespreken. U krijgt uitgebreide informatie.

Actief volgen

Het is niet altijd nodig om een hypofysetumor te behandelen. Deze tumoren zijn bijna altijd goedaardig en groeien heel langzaam. Bijvoorbeeld bij een kleine hypofysetumor die geen hormonen aanmaakt, waar iemand weinig last van heeft. U komt wel langs voor controle, dat noemen we 'actief volgen'.

U krijgt dan bloedonderzoek en een MRI-scan. Als de tumor in de buurt van een gezichtszenuw zit, doen we ook oogheelkundig onderzoek. Zo kunnen we de tumor volgen en de groei in de gaten houden. Dit doen we zolang uw situatie hetzelfde blijft. Als de tumor groeit of als u klachten krijgt, starten we wel met behandeling.

Mogelijke behandelingen

Er zijn verschillende behandelmogelijkheden bij een hypofysetumor. Uw behandeling bestaat uit 1 of meer van deze behandelingen:

  • Als u een hypofysetumor heeft die op ander weefsel drukt, zoals een oogzenuw, krijgt u meestal een operatie. Bij acromegalie en de ziekte van Cushing is de eerste behandeling bijna altijd een operatie.

    We proberen de tumor weg te halen via de neus. Deze operatie heet een transsfenoïdale hypofysetumorresectie. De operatie is bedoeld om uw klachten te stoppen of te verminderen. Soms kan een operatie alleen via de schedel, maar dat komt heel weinig voor. Zo’n operatie heet een craniotomie.


  • Als we de tumor tijdens de operatie niet helemaal weg kunnen krijgen, geven we na de operatie soms bestraling. Dit is dan een aanvullende behandeling om ervoor te zorgen dat het stukje tumor dat is achtergebleven niet meer groeit of kleiner wordt. Bij een tumor die hormonen maakt, kan bestraling ervoor zorgen dat de tumor geen of minder hormonen meer maakt. Het duurt een aantal jaren voordat dit gebeurt.

    Met stereotactische bestraling, een bepaalde bestralingstechniek, kunnen we een hypofysetumor heel gericht bestralen. Daardoor komt er zo weinig mogelijk straling op de hypofyse, de oogzenuwen en de hersenen. Meestal geven we stereotactische bestraling 'gefractioneerd': u wordt dan vaker en kort bestraald. De kans op schade aan gezond weefsel wordt zo nog kleiner.


  • Als een tumor ervoor zorgt dat er te veel hormoon wordt gemaakt, dus bij prolactinoom, acromegalie en de ziekte van Cushing, kunnen we dit remmen. Dit doen we met medicijnen. Bij een prolactinoom krijgt u bijna altijd alleen medicijnen, dus geen andere behandeling.


  • Een hypofysetumor kan de aanmaak van hormonen in het lichaam verstoren. Dit kan allerlei klachten geven en tot ziektes leiden. Als een tumor ervoor zorgt dat er te weinig van een bepaald hormoon wordt gemaakt, kunnen we dit tekort aanvullen. Dat doen we met lichaamseigen hormonen. Daarvoor maken we de hormonen die uw lichaam maakt precies na. U krijgt deze meestal in tabletten die u de rest van uw leven blijft gebruiken. Of via een huidgel, injecties onder de huid of een neusspray.


Behandelteam

Alle in hypofysetumoren gespecialiseerde zorgverleners zijn vanaf het begin bij uw behandeling betrokken. Samen komen zij tot de juiste diagnose en een behandelplan op maat. Altijd in nauw overleg met u, uw huisarts en de verwijzende specialist. Door op deze manier samen te werken, bieden we u de beste zorg.

Samen beslissen

Voordat een behandeling begint krijgt u in een gesprek uitgebreid uitleg en informatie. Over de verschillende mogelijkheden en over de voor- en nadelen van een behandeling. Het gesprek gaat ook over wat een behandeling voor u betekent en wat u zelf wilt. Dit noemen we 'samen beslissen'.

‘'De patiënt is de piloot en de verpleegkundige de co-piloot'‘
Evelyn Finnema
Evelyn Finnema

Samenwerken voor de beste zorg

Als u ziek bent, wilt u de best mogelijke zorg krijgen. En het liefst bij u in de buurt. Ook als de zorg die u nodig heeft, ingewikkeld is. Daarom werken we als UMCG zoveel mogelijk samen met andere ziekenhuizen en zorgverleners zoals huisartsen, fysiotherapeuten en psychologen. Door steeds meer samen te doen, gaan we slimmer om met de zorg in de regio en krijgt u de zorg die u nodig heeft. Een voorbeeld hiervan is HartNet, waarin we samenwerken voor de hartzorg in Noord-Nederland.

Expertisecentrum

Het UMCG is een expertisecentrum voor zeldzame aandoeningen op het gebied van de hypofyse. Een zeldzame aandoening is een ziekte die minder dan 1 op de 2.000 mensen heeft.

De Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU) ​heeft het UMCG aangewezen als expert in deze zorg.

Zorg voor balans in je dagelijks leven

De keuzes die je maakt in je dagelijks leven hebben invloed op je gezondheid en je gevoel van welbevinden. Als je gezond bent maar ook als je ziek bent of aan het herstellen bent. Bekijk wat je zelf kunt doen op het gebied van leefstijl. Of ga eens langs bij onze leefstijladviseurs. Zij denken graag met je mee.

Heeft u nog vragen?

U kunt de polikliniek Endocrinologie bellen van maandag tot en met donderdag, tussen 8.30 en 11.30 uur en tussen 13.00 en 15.00 uur.