Hypofysedeficiëntie: te weinig aanmaak van hormonen

Bij hypofysedeficiëntie maakt de hypofyse niet of niet genoeg hormonen aan. De hypofyse is een klier in de hersenen.

Wat is hypofysedeficiëntie?

Bij hypofysedeficiëntie maakt de hypofyse geen of te weinig hormonen aan. Dit kan dit zorgen voor een tekort aan 1 of meer belangrijke hormonen.

De hypofyse is een klier onderaan de hersenen, ongeveer zo groot als een bruine boon. Dit kleine orgaan heeft een belangrijke rol bij de groei en ontwikkeling, de stofwisseling en de voortplanting. De hypofyse maakt verschillende hormonen:

  • thyroidstimulerend hormoon (TSH)
  • adrenocorticotroop hormoon (ACTH)
  • groeihormoon (GH)
  • luteïniserend hormoon (LH)
  • follikelstimulerend hormoon (FSH)
  • prolactine (PRL)
  • antidiuretisch hormoon (ADH)
  • oxytocine

Deze hormonen gaan via het bloed door het hele lichaam. Ze zorgen ervoor dat organen zoals de schildklier, de bijnieren en de geslachtsklieren goed werken. Zo regelt de hypofyse allerlei belangrijke processen in ons lichaam.

Oorzaak

Soms werkt de hypofyse minder goed. Dat kan verschillende oorzaken hebben, bijvoorbeeld:

  • een hypofysetumor of een cyste die drukt op de hypofyse. Een hypofysetumor is bijna altijd goedaardig.
  • een ontsteking van de hypofyse (hypofysitis)

Hypofysedeficiëntie kan erfelijk zijn, maar dit komt heel weinig voor. Als we denken dat erfelijkheid een rol kan spelen, kunnen we bloedonderzoek doen.

Mogelijke onderzoeken

Na de verwijzing heeft krijgt u een brief en informatie voor een afspraak. Tijdens de afspraak bespreken we uw klachten en gezondheid. We doen ook een paar onderzoeken:

  • bloedonderzoek: we onderzoeken alle hypofysehormonen in het bloed. We zien zo van welke hormonen te weinig zijn, of welke missen.
  • onderzoek oogzenuwen met een MRI-scan: dit onderzoek doen we om uit te sluiten dat het om een hypofysetumor gaat.

Uitslag

Na de onderzoeken bespreken de betrokken specialisten met elkaar de resultaten. Samen stellen we een diagnose. We bespreken ook meteen welke behandeling mogelijk is. Na dit overleg bespreken we de uitslagen van de onderzoeken en de mogelijke behandeling met u. Dit gebeurt tijdens een vervolgafspraak.

Samen beslissen

Voordat een behandeling begint, krijgt u altijd een gesprek. We vertellen welke mogelijkheden er zijn en dat we samen beslissen over de mogelijkheden. We bespreken de voor- en nadelen van een behandeling. Ook bekijken we met u wat dit voor u betekent. Samen komen we dan tot een beslissing, dit noemen we 'samen beslissen'. 

Video bekijken Scannen

Mogelijke behandelingen bij hypofysedeficiëntie

Als het om een hypofysetumor of een cyste in de buurt van de hypofyse gaat, dan wordt u daarvoor behandeld. Lees meer over de behandeling van een hypofysetumor.

Behandeling met medicijnen

Bij andere oorzaken dan een hypofysetumor krijgt u meestal een behandeling met medicijnen. Het doel van de behandeling is om de hormonen die u mist aan te vullen. Bijvoorbeeld met medicijnen zoals:

  • schildklierhormoon (levothyroxine) voor betere stofwisseling, energie en groei
  • hydrocortison of cortisonacetaat bij problemen met de stofwisseling en bloeddruk
  • testosteron of een LHRH-agonist bij mannen
  • oestrogeen, soms samen met een progestageen bij vrouwen jonger dan 50 jaar
  • groeihormoon
  • desmopressine om het vocht- en zoutgehalte in het lichaam op peil te houden

Nazorg en controle

Veel mensen hebben met een behandeling met medicijnen vaak minder klachten. Soms gaan klachten niet weg. Daarom blijft controle bij de endocrinoloog nodig. Hoe vaak, hoelang en bij wie dat is, hangt af van uw situatie. Meestal blijft u nog jaren onder controle.  

Uw dossier in mijnUMCG

U kunt de uitslagen ook zien in mijnUMCG. Dit is uw persoonlijke online patiëntendossier. U kunt hierin uw medische gegevens bekijken. En ook uitslagen van onderzoeken, informatie over uw medicijnen, een overzicht van uw afspraken en de brieven die u van ons gekregen heeft.

Heeft u nog geen mijnUMCG? Maak snel een account aan.

Heeft u nog vragen?

U kunt polikliniek Endocrinologie bellen van maandag tot en met donderdag, tussen 8.30 en 11.30 uur en tussen 13.00 en 15.00 uur.

Heeft deze informatie je geholpen?