Baarmoederhalskanker: tumor in de baarmoederhals

Baarmoederhalskanker is kanker van het onderste deel van de baarmoeder, de baarmoederhals. Het is een vorm van gynaecologische kanker. Als de ziekte vroeg wordt ontdekt, is het goed te behandelen.

Wat is baarmoederhalskanker?

Baarmoederhalskanker ontstaat in het smalle, onderste deel van de baarmoeder. Dat is de baarmoederhals. Als cellen in het slijmvlies van de baarmoederhals ongecontroleerd gaan delen, kan er een kwaadaardige tumor ontstaan. Zo’n tumor heet ook wel cervixcarcinoom.

Voorstadium baarmoederhalskanker

Aan de binnenkant van de baarmoederhals zitten cilindercellen en aan de buitenkant plaveiselcellen. Vooral op de plek waar deze 2 soorten cellen in elkaar overgaan, kunnen afwijkende cellen ontstaan. Dit is het voorstadium van baarmoederhalskanker. We kunnen dit met een kleine operatie aan de baarmoedermond behandelen.

  • Elk jaar krijgen ongeveer 900 vrouwen in Nederland te horen dat ze baarmoederhalskanker hebben. Zo’n 7000 vrouwen worden behandeld voor het voorstadium van de ziekte. Baarmoederhalskanker komt vooral voor bij vrouwen van 35-50 jaar.

  • Het kan wel 10-15 jaar duren voordat afwijkende cellen in het baarmoederhalsslijmvlies zich uiteindelijk ontwikkelen tot baarmoederhalskanker. Meestal merk je er niets van omdat het geen klachten geeft. Daarom is meedoen aan het bevolkingsonderzoek zo belangrijk.

    Let daarnaast op:

    • bloederige of bruinige afscheiding als je niet ongesteld bent
    • bloedverlies tijdens of vlak na het vrijen
    • vaginaal bloedverlies of bruinige afscheiding als je al in de overgang bent geweest

    Ga bij deze klachten altijd voor de zekerheid naar je (huis)arts. Die kan u verwijzen naar ons expertisecentrum als dat nodig is.

  • Het humaan papillomavirus (HPV) speelt een belangrijke rol bij het ontstaan van baarmoederhalskanker. Dit virus komt veel voor, ongeveer 80% van de vrouwen krijgt in haar leven een HPV-infectie. Je kunt het krijgen door seksueel contact. Meestal ruimt het afweersysteem zo’n HPV-infectie binnen 1-2 jaar vanzelf weer op. Als dit niet gebeurt, kan baarmoederhalskanker ontstaan. Roken vergroot de kans dat het afweersysteem het virus niet opruimt.

  • Hoe eerder baarmoederhalskanker ontdekt wordt, hoe groter de kans is dat iemand beter wordt. Het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker is daarom belangrijk. Dit onderzoek spoort baarmoederhalskanker en het voorstadium ervan op. U krijgt hiervoor een uitstrijkje bij de huisarts. U kunt ook thuis een HPV-zelftest doen. Alle vrouwen tussen 30-60 jaar krijgen een uitnodiging voor dit onderzoek.

    HPV-vaccinatie voor jongeren

    Kinderen krijgen in het jaar dat ze 10 worden een uitnodiging voor de HPV-vaccinatie. Deze vaccinatie helpt om het risico op baarmoederhalskanker te verkleinen. De vaccinatie beschermt niet helemaal, maar maakt de kans op kanker door HPV wel veel kleiner. Het is daarom een belangrijke stap om jezelf te beschermen tegen deze ziekte.

Hoe vaak komt baarmoederhalskanker voor?

Elk jaar krijgen ongeveer 900 vrouwen in Nederland te horen dat ze baarmoederhalskanker hebben. Zo’n 7000 vrouwen worden behandeld voor het voorstadium van de ziekte. Baarmoederhalskanker komt vooral voor bij vrouwen van 35-50 jaar.

Klachten en symptomen baarmoederhalskanker

Het kan wel 10-15 jaar duren voordat afwijkende cellen in het baarmoederhalsslijmvlies zich uiteindelijk ontwikkelen tot baarmoederhalskanker. Meestal merk je er niets van omdat het geen klachten geeft. Daarom is meedoen aan het bevolkingsonderzoek zo belangrijk.

Let daarnaast op:

  • bloederige of bruinige afscheiding als je niet ongesteld bent
  • bloedverlies tijdens of vlak na het vrijen
  • vaginaal bloedverlies of bruinige afscheiding als je al in de overgang bent geweest

Ga bij deze klachten altijd voor de zekerheid naar je (huis)arts. Die kan u verwijzen naar ons expertisecentrum als dat nodig is.

Oorzaak baarmoederhalskanker

Het humaan papillomavirus (HPV) speelt een belangrijke rol bij het ontstaan van baarmoederhalskanker. Dit virus komt veel voor, ongeveer 80% van de vrouwen krijgt in haar leven een HPV-infectie. Je kunt het krijgen door seksueel contact. Meestal ruimt het afweersysteem zo’n HPV-infectie binnen 1-2 jaar vanzelf weer op. Als dit niet gebeurt, kan baarmoederhalskanker ontstaan. Roken vergroot de kans dat het afweersysteem het virus niet opruimt.

Bevolkingsonderzoek

Hoe eerder baarmoederhalskanker ontdekt wordt, hoe groter de kans is dat iemand beter wordt. Het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker is daarom belangrijk. Dit onderzoek spoort baarmoederhalskanker en het voorstadium ervan op. U krijgt hiervoor een uitstrijkje bij de huisarts. U kunt ook thuis een HPV-zelftest doen. Alle vrouwen tussen 30-60 jaar krijgen een uitnodiging voor dit onderzoek.

HPV-vaccinatie voor jongeren

Kinderen krijgen in het jaar dat ze 10 worden een uitnodiging voor de HPV-vaccinatie. Deze vaccinatie helpt om het risico op baarmoederhalskanker te verkleinen. De vaccinatie beschermt niet helemaal, maar maakt de kans op kanker door HPV wel veel kleiner. Het is daarom een belangrijke stap om jezelf te beschermen tegen deze ziekte.

Levensverwachting

Het is moeilijk om iets algemeens te zeggen over de vooruitzichten en of iemand met kanker beter kan worden. Of hoelang iemand nog leeft als beter worden niet meer kan. Dat hangt namelijk heel erg af van bijvoorbeeld welke soort kanker iemand heeft en of er uitzaaiingen zijn. Een arts kan hier wel meer over vertellen.

UMCG Expertisecentrum voor Gynaecologische tumoren

Het UMCG is een expertisecentrum voor zeldzame aandoeningen op het gebied van gynaecologische tumoren. En dan vooral voor tumoren in de baarmoederhals of baarmoedermond (cervix), de uitwendige geslachtsdelen van de vrouw (vulva), de eierstokken (ovaria) en de baarmoeder (endometrium). Een zeldzame aandoening is een ziekte die minder dan 1 op de 2.000 vrouwen heeft.

Het ministerie van VWS ​heeft het UMCG aangewezen als expert in deze zorg.

Heeft u nog vragen?

U kunt polikliniek Oncologie 2 bellen van maandag tot en met vrijdag, tussen 8.00 en 16.30 uur.

Heeft deze informatie je geholpen?