LC-MS/MS
Metaboliet = desmethylclozapine
Aanvraag Clozapine geeft automatisch uitslagen Clozapine en Desmethylclozapine.
Normaal : dagelijks op maandag t/m vrijdag
CITO : alleen na telefonisch overleg tussen arts en apotheker
Normaal : 1 werkdag na de analyse
CITO : na uitvoer van de analyse
Geen bijzondere eis.
Het monster dient in de juiste matrix bij -20 graden Celsius bewaard te worden, indien het niet direct naar het UMCG wordt verstuurd.
De analyse is tevens gevalideerd in de matrix plasma (uit EDTA-buis).
Dr. M.G.G. Sturkenboom
BIG-nummer: 69049937417
Dr. P. Mian
Laboratorium Klinische Farmacie en Farmacologie
tel.: (050 36)14081
Laboratorium Klinische Farmacie en Farmacologie UMCG
Huispostcode AP40
Postbus 30001
9700 RB Groningen
Universitair Medisch Centrum Groningen
Afd Klinische Farmacie en Farmacologie, Laboratorium, Ingang 45, 1e etage, 50.1.C.026
Petrus Campersingel 250
9713 AP Groningen
Therapeutisch (clozapine):
350 - 700 microgram/L
Toxisch (clozapine):
> 1000 microgram/L
Laatst gewijzigd 26APR2021 (MSt):
- Respons kan ook optreden bij spiegels < 350 microgram/L.
- Van veel bijwerkingen is niet met zekerheid vast te stellen of deze bloedspiegel-gerelateerd zijn, dit is wel vastgesteld voor de mate van sedatie, hypotensie en/of insulten.
- In het UMCG wordt naast clozapine ook de metaboliet norclozapine bepaald. Desmethylclozapine heeft een zwakkere en kortere werking dan clozapine en draagt slechts weinig bij aan het effect van clozapine en wordt daarom niet meegenomen bij de interpretatie van de spiegels.
- Bij een beoordeling van de therapie kan ook de ratio clozapine/norclozapine worden betrokken. De clozapineplus werkgroep hanteert hiervoor het volgende advies: Bij een ‘normale’ niet-rokende gebruiker zou de ratio clozapine/norclozapine rond de 1,33:1 moeten zitten (met een variatie hierin van 2:1 t/m 1:1). Wanneer de ratio clozapine versus norclozapine hoger is dan 3 is de waarde niet betrouwbaar (verkeerde afnametijdstip, verkeerde inname door de patiënt/maskeren non-compliance) of is er sprake van remming CYP1A2 (b.v. door ciprofloxacine, fluvoxamine of koorts/infecties) of remming van de N-demethylering. Wanneer de ratio < 0,5 (norclozapine is meer dan twee keer hoger dan clozapine) duidt dit ook op slechte compliance in de afgelopen dagen (https://www.clozapinepluswerkgroep.nl/pubicaties/richtlijn-voor-het-gebruik-clozapine/).
- Infectie tijdens gebruik van clozapine kan gepaard gaan met een sterke spiegelstijging van clozapine en de mogelijkheid van een clozapine-intoxicatie, zich uitend in een delirium en convulsies. Benzodiazepines, TCA, THC, fluvoxamine en ciprofloxacine geven ook sterke stijging in spiegel van clozapine.
- Roken induceert CYP1A2 (net als carbamazepine). De clozapine dosering moet bij sommige patiënten tot 50% verhoogd worden om adequate spiegels te verkrijgen. Stoppen met roken kan stijging van de clozapinespiegel veroorzaken, met mogelijk convulsies als gevolg.
- Voor Toxicologie behandelinformatie clozapine zie www.toxicologie.org.
- Voor meer informatie zie TDM monografie Clozapine en Toxicologie behandelinformatie NVIC/NVZA/NVKF&B.