•  NL 
  • Login medewerkers
  • mijnUMCG

Rechten en plichten

Print 

Zodra u in het UCP komt, gaat u een overeenkomst aan met het UCP. Zoals bij iedere overeenkomst gelden voor beide partijen regels. Op deze pagina leest u een aantal algemene rechten van patiënten die voor u van belang kunnen zijn.

Wetten

Iedereen heeft algemene rechten. Ook wanneer u bent opgenomen of op een andere manier gebruik maakt van gezondheidszorg, heeft u rechten. Voor de (geestelijke) gezondheidszorg bestaan meerdere wetten. In deze wetten staan zowel de relatie tussen u en uw behandelaar, als de relatie tussen u en de instelling centraal. Eén van die wetten is de Wet op de Geneeskundige Behandelingsovereenkomst, afgekort tot WGBO. Een andere wet is de wet Bijzondere Opnemingen in Psychiatrische Ziekenhuizen, afgekort tot BOPZ.

Vrijwillige opname

Een vrijwillige opname betekent dat u uit vrije wil in het Universitair Centrum Psychiatrie van het UMCG bent. Misschien ervaart u uw opneming niet als vrijwillig, omdat u geen andere keus heeft. U moet 'vrijwillig' daarom zien als een juridisch woord, dat aangeeft dat u zich - hoe vervelend u dit misschien ook vindt - bereid heeft getoond tot opneming.

Van vrijwillige naar gedwongen opname

Als u vrijwillig bent opgenomen, kunt u niet gedwongen worden tot een behandeling waar u niet mee instemt. Als er geen alternatieven zijn, kunt u zelf besluiten om weg te gaan. Ook kan het UCP dan besluiten u te ontslaan. Het UCP is dan wel verplicht u te wijzen op mogelijkheden voor nazorg, onderdak en financiën.

U dwingen tot een behandeling of het innemen van een medicijn, kan alleen wanneer uw arts vindt dat u ernstig gevaar oplevert voor uzelf of voor anderen. Er is dan geen sprake meer van vrijwilligheid, maar van gedwongen opneming. Bij onmiddellijk ernstig gevaar moet uw arts dan zo spoedig mogelijk een inbewaringstelling (IBS) aanvragen. Is dat gevaar niet onmiddellijk dan kan uw arts een procedure 'aanvraag rechterlijke machtiging' in werking stellen.

De wet BOPZ geeft regels voor gedwongen opnemingen. Niet alleen voor wat betreft de gedwongen opneming zelf, maar ook voor behandeling en verblijf. Tijdens een gedwongen opneming kunnen uw rechten worden beperkt als er sprake is van een acute noodsituatie.

Gebruik van lichaamsmateriaal

Voor het stellen van de juiste diagnose is het soms noodzakelijk dat lichaamsmateriaal van u wordt onderzocht. Bijvoorbeeld bloed, urine of weefsel, Uw behandelend arts stuurt dit materiaal door naar het laboratorium van het UMCG. Het materiaal wordt bewaard zodat er een vergelijking mogelijk is mocht u op een later tijdstip opnieuw voor behandeling in het UMCG komen.

Soms wordt er ook materiaal bewaard om later bijvoorbeeld te gebruiken voor de behandeling van andere patiënten of voor (wetenschappelijk) onderzoek. Het materiaal wordt dan geanonimiseerd bewaard. Dit houdt in dat uw naam op geen enkele wijze aan het bewaarde materiaal te koppelen is. Als u niet wilt dat uw lichaamsmateriaal wordt gebruikt , dan kunt u dit doorgeven aan uw behandelend arts. Die maakt daar dan een aantekening van in uw dossier.

Als uw lichaamsmateriaal niet anoniem wordt bewaard, is daar uw toestemming voor nodig. Uw behandelend arts bespreekt een dergelijke situatie met u en geeft daarover uitleg.

Bewegingsvrijheid

In principe heeft iedereen recht op bewegingsvrijheid. Als er door persoonlijke omstandigheden beperkingen aan uw bewegingsvrijheid moeten worden gesteld, gebeurt dat altijd in overleg met u. Individuele afspraken hierover worden vastgelegd in uw behandelplan. Als u gedwongen bent opgenomen in het UCP mag u het UCP of het terrein niet verlaten zonder officiële toestemming van de arts.

Contact

Uiteraard kunt u contact met de wereld buiten het UCP onderhouden. U kunt televisie kijken, op internet en e-mailen, post versturen en ontvangen, bezoek ontvangen enzovoort.
Als u gedwongen bent opgenomen, kunnen deze rechten alleen ingeperkt worden:

  • Als er gevaar bestaat voor uw veiligheid.
  • Ter voorkoming van strafbare feiten.
  • Wanneer de goede gang van zaken in het ziekenhuis in gevaar komt.


Zo mag uw post in bepaalde situaties in uw aanwezigheid op drugs worden gecontroleerd. Gevaarlijke voorwerpen worden bij opname in bewaring genomen en bij vertrek teruggegeven (dit geldt ook voor patiënten die vrijwillig zijn opgenomen).

Verboden voorwerpen, zoals drugs, worden door het UCP in bewaring genomen, waarna de politie ze anoniem in beslag neemt.

Wanneer er sprake is van beperking van uw recht op contact, wordt dit vastgelegd in uw behandelplan en wordt het hoofd patiëntenzorg in kennis gesteld van de beperking. Wanneer u het niet eens bent met de motivering, kunt u de beslissing aanvechten bij de Klachtencommissie Lentis/UCP/FPC van Mesdag.

Niemand kan u verbieden contact te hebben met de volgende personen:

  • de patiëntenvertrouwenspersoon (PVP);
  • het hoofd patiëntenzorg UCP;
  • de Raad van Bestuur van het UMCG;
  • de Klachtencommissie Lentis/UCP/FPC van Mesdag;
  • uw advocaat;
  • de officier van justitie;
  • de (hoofd)inspectie voor de gezondheidszorg.


Eigen geloof of levensovertuiging

Iedereen heeft recht op zijn eigen geloof of levensovertuiging. Het is in principe dan ook mogelijk de gebruiken van uw geloof te volgen. U kunt met een geestelijk raadsman spreken of naar een dienst gaan. Ook zijn er mogelijkheden voor een speciaal dieet, als u om geloofsredenen bijvoorbeeld geen varkensvlees eet. Ook met de ramadan wordt op uw verzoek rekening gehouden.

Politieke meningsuiting

Tenzij sprake is van 'ondercuratelestelling', kunt u uw politieke rechten in het UCP blijven uitoefenen, ook als u gedwongen opgenomen bent. Wanneer er verkiezingen zijn, zorgt het UCP ervoor dat u uw stem kunt uitbrengen.

Eigendom

Uw eigendommen kunt u opbergen in uw kast, die op slot kan. Het UCP is in principe niet aansprakelijk voor vermissing of diefstal. Als u gedwongen wordt opgenomen kan het UCP voorwerpen afnemen die een gevaar kunnen opleveren. U krijgt dan een bewijs van ontvangst waarop de afgenomen voorwerpen zijn omschreven.