•  NL 
  • Login medewerkers
  • mijnUMCG

Klinisch Moleculair Bioloog in de Pathologie

Print 

​​​Moleculaire Oncologische Pathologie

De moleculaire diagnostiek neemt een steeds prominentere plaats in binnen de diagnostiek van de Pathologie, Medische Microbiologie, Medische Virologie en Klinische Genetica. Binnen de Pathologie wordt voor de meeste vormen van kanker primair aan de hand van een histologische classificatie bepaald met welke therapie (bv chemo- of chemoradiotherapie) de patiënt het best behandeld kan worden. Sinds enige jaren worden patiënten echter steeds meer behandeld met nieuwe geneesmiddelen die gericht zijn tegen tumorcellen met een specifieke genetische verandering. Een voorbeeld is de behandeling van longkankerpatiënten met een mutatie in het EGFR-gen met een tegen het gemuteerde eiwit-gericht geneesmiddel (een EGFR tyrosine kinase inhibitor). 

De respons op deze therapie is indrukwekkend. Een nadeel is dat deze EGFR-mutaties slechts in een klein deel van de patiënten met longkanker voorkomen. Een goede ontwikkeling is daarentegen dat er steeds meer geneesmiddelen beschikbaar komen gericht tegen tumoren met andere genetische veranderingen. Een nieuwe ontwikkeling binnen de Pathologie is om voor elke patiënt de tumor-specifieke genetische veranderingen in kaart te brengen op basis waarvan we een advies kunnen geven voor één van de specifieke mutatie-gerichte geneesmiddelen. We spreken van therapie-op-maat (“personalized medicine” in het Engels). De geïntegreerde moleculaire pathologie is dan ook de toekomst van de oncologische diagnostiek binnen de Pathologie (voor meer informatie, zie oratie-tekst van prof dr Ed Schuuring,). 

Klinisch Moleculair Bioloog in de Pathologie (KMBP)

Naast de microscopie wordt er in de Pathologie steeds meer gebruik gemaakt van geavanceerde moleculaire technieken zoals Next-Generation-Sequencing, Fluorescente-in-situ-Hybridizatie, RNA-Seq(uencing) en clonaliteitsanalyse. Deze ontwikkelingen vereisen inzet van academici met een heel specifieke expertise. Sinds 25 jaar zijn er moleculair biologen werkzaam binnen de Pathologie om de Moleculaire Pathologie vorm te geven binnen de diagnostiek. Ze zijn verenigd binnen de werkgroep voor Moleculaire Diagnostiek in de​ Pathologie​. Eén van de doelstellingen van deze werkgroep is om de rol van moleculair bioloog binnen de Pathologie te definiëren. Dat heeft geleid tot de erkenning van de Klinisch Moleculair Bioloog in de Pathologie (KMBP) door de Nederlandse Vereniging voor Pathologie (NVVP). 

De verantwoordelijkheden van de KMBP zijn vastgelegd in de Kwaliteitsrichtlijn voor Moleculaire Diagnostiek in de Pathologie van de NNVP-Commissie Moleculaire Diagnostiek in de Pathologie op 28 juni 2005 (herziene versie in 2014; http://www.pathology.nl/beroepsuitoefening/richtlijnen). “De KMBP bepaalt de moleculaire benadering en is verantwoordelijk voor de keuze van de achterliggende moleculaire techniek, de kwaliteit en betrouwbaarheid van de uitvoering van de analyse en voor de rapportage van de resultaten aan een interne of externe (in geval van moleculair consult) patholoog zodat deze adequaat kunnen worden geïntegreerd in de rapportage aan de behandelend arts.” De benodigde vakinhoudelijke competenties en gedetailleerde verantwoordelijkheden van de KMBP zijn beschreven in het document ‘Opleiding Klinisch Moleculair Bioloog in de Pathologie’. Daarin staat ook de afbakening van de specifieke verantwoordelijkheden van de patholoog en de KMBP in de moleculaire diagnostiek beschreven.
 ​

Opleiding tot Klinisch Moleculair Bioloog in de Pathologie (KMBP)​

Om Klinisch Moleculair Biologen in de Pathologie (KMBP) op te leiden voor hun specifieke taken en verantwoordelijkheden, heeft de NVVP 10 jaar geleden een taakgroep in het leven geroepen om een KMBP-opleidingsplan te maken (prof dr Ed Schuuring was één van de leden) dat geresulteerd heeft in de officiële erkenning van deze opleiding binnen de NVVP in 2012. In juli 2013 heeft de NVVP de eerste KMBP die voldoen aan de vastgestelde eisen en competenties erkend. Binnen het UMCG zijn 2 KMBP werkzaam, te weten prof dr Ed Schuuring en prof dr Anke van den Berg, beiden al meer dan 20 jaar betrokken bij de Moleculaire Pathologie. Schuuring functioneert tevens als KMBP ten behoeve van de hele regio Noord en heeft een deelaanstelling als KMBP bij de afdeling Pathologie van Treant en Pathologie Friesland. 

Sinds 2012  verzorgen wij de opleiding tot KMBP (documenten beschikbaar op http://www.pathology.nl/werkgroep-moleculaire-diagnostiek-in-de-pathologie). Vanaf die tijd zijn er binnen het UMCG ook 2 KMBP-in-opleiding werkzaam (t.w. dr Arja ter Elst en dr Elise van der Logt). Na de erkenning van de KMBP-opleiding in 2012 en toewijzing van de eerste KMBP, heeft de KMBP-Registratiecommissie beoogde KMBP-opleidingsinstituten en beoogde KMBP-opleiders gevisiteerd.  Op 18 juni 2015 bereikte ons het goede nieuws dat het UMCG als één van de eerste in Nederland als officieel KMBP-opleidingsinstituut met Schuuring en van den Berg als KMBP-opleiders zijn erkend door de NVVP. In augustus/september komt er een positie voor een KMBP-in-opleiding beschikbaar binnen het UMCG.


​​​

Volg ons op sociale mediaFacebook LinkedIn Twitter Youtube Instagram