Behandeling met mannelijke hormonen

Er zijn verschillende medische behandelingen voor genderdysforie. Een mogelijkheid is een behandeling met mannelijke hormonen. Hormonen onderdrukken voor een deel de oorspronkelijke geslachtskenmerken, terwijl andere kenmerken zich juist ontwikkelen.

Een behandeling met mannelijke hormonen is mogelijke behandeling bij genderdysforie. Uw lichaam verandert door het gebruik het mannelijke hormoon testosteron. Dit hormoon zorgt voor het ontwikkelen van geslachtskenmerken van het wensgeslacht. De behandeling met testosteron is in principe levenslang.

Eerste gesprek

Voordat we beginnen met een hormoonbehandeling heeft u een gesprek met de gynaecoloog of de verpleegkundig specialist. U krijgt uitleg over de behandeling, de mogelijke bijwerkingen en effecten. Lichamelijke veranderingen als groei van de clitoris en daling van de stem zijn bijvoorbeeld niet terug te draaien. Ook bespreken we uw verwachtingen rondom de verandering van uw lichaam.

We doen ook een aantal lichamelijke onderzoeken en nemen wat bloed af. Dit is om te controleren of u gezond genoeg bent om de hormoonbehandeling te starten.

Vruchtbaarheid

Een hormoonbehandeling heeft altijd invloed op uw vruchtbaarheid. Daarom bespreken we aan het begin van een hormoonbehandeling uitgebreid een eventuele kinderwens. Als er een kinderwens is, dan is het mogelijk om eicellen in te laten vriezen voordat de hormoonbehandeling begint. Vraag bij uw verzekeraar na of het invriezen wordt vergoed. Vaak zijn er ook kosten verbonden aan de opslag.

Effect hormoonbehandeling

Een behandeling met mannelijke hormonen heeft een aantal effecten:

Vermannelijkend effect

Start effect na

​Maximaal effect na

​Acne

​1 - 6 maanden

​1 - 2 jaar

​Baardgroei en lichaamsbeharing

​3 - 6 maanden

​3 - 5 jaar

Hoofdhaar- en haarverlies​

​> 12 maanden

Variabel, genetisch bepaald

Toegenomen spiermassa en -kracht

​6 -12 maanden

​2 - 5 jaar

​Veranderende vetverdeling

3 - 6 maanden​

​2 - 5 jaar

Stoppen van menstruatie

2 - 6 maanden​

​Clitorisgroei

​3 - 6 maanden

​1 - 2 jaar

​Verandering vaginaal slijmvlies

​3 - 6 maanden

​1 - 2 jaar

​Daling van stemgeluid

​3 - 4 maanden

​1 - 2 jaar

Bron: Hembree et al. (2009)

Bijwerkingen

De behandeling met testosteron kan een aantal bijwerkingen hebben:

  • verhoging van bloeddruk en suikerstofwisseling
  • daling van het gunstige HDL-cholesterol
  • verhoging van het aantal rode bloedcellen
  • toename seksuele gevoelens
  • acne

Psychosociale begeleiding

Iedereen krijgt ook psychosociale begeleiding van het medisch maatschappelijk werk. Het kan zijn dat deze begeleiding niet voldoende voor u is. We kunnen samen met u op zoek gaan naar behandeling buiten het Genderteam, bijvoorbeeld bij een psycholoog.

Controleafspraken

U blijft voor de rest van uw leven onder controle bij het Genderteam. Het 1e jaar heeft u elke 3 maanden een afspraak met de gynaecoloog of de verpleegkundig specialist. We doen bloedonderzoek en passen de behandeling met hormonen aan als dat nodig is.

Daarna heeft u 1 keer in de 1 of 2 jaar een afspraak. Dat hangt af van hoe het emotioneel en lichamelijk met u gaat.

Operatie

Als de hormoonbehandeling goed gaat, dan zijn na verloop van tijd operaties mogelijk:

 

Heeft u nog vragen?

U kunt het Genderteam bellen van maandag tot en met vrijdag, tussen 8.00 en 16.30 uur. U kunt ook een e-mail sturen.