Om de oorzaak van het uitblijven van een zwangerschap op te sporen, kunt u een oriënterend fertiliteitsonderzoek (OFO) krijgen. Een belangrijk onderdeel hiervan is de cyclusanalyse. Dit onderzoek heeft als doel de kwaliteit van de menstruatiecyclus te beoordelen. Die kwaliteit wordt beoordeeld aan de hand van:
• uw menstruatiekalender;
• een vaginale echoscopie;
• een hormoononderzoek.
De menstruatiecyclus
De menstruatiecyclus duurt gemiddeld 28 dagen, gerekend van de eerste dag van de menstruatie tot de eerste dag van de volgende menstruatie.
In de eerste helft van de cyclus (follikelfase) ontwikkelen zich eiblaasjes (follikels) in de eierstokken (ovaria). Eén eiblaasje groeit uit tot de dominante follikel die ongeveer 20 mm in doorsnede bereikt, de andere eiblaasjes verdwijnen.
Rond de 14e dag voor de verwachte menstruatie barst die follikel open (de eisprong, ovulatie). De eicel belandt in een van de twee eileiders. Als er zaadcellen in de eileiders aanwezig zijn, kan daar de bevruchting optreden. De eileider transporteert de (bevruchte) eicel vervolgens naar de baarmoederholte. Als de bevruchte eicel zich innestelt, kan er een zwangerschap ontstaan. De tweede helft van de cyclus (luteale fase) duurt ook zo’n 14 dagen.
In de eerste helft van de cyclus produceren de groeiende eiblaasjes vooral het hormoon oestradiol. Na de eisprong vormt zich uit het gesprongen eiblaasje het gele lichaam (corpus luteum) dat ook het hormoon progesteron produceert.
Vaginale echoscopie
Tijdens de eerste vaginale echoscopie onderzoekt de arts de organen in het kleine bekken. Het is mogelijk dat u ook op de 2e, 3e of 4e dag van de menstruatiecyclus een echo krijgt om te beoordelen of de voorraad eicellen voldoende is.
Een vaginale echo is niet pijnlijk. U kunt tijdens het onderzoek meekijken op het beeldscherm. Bijzonderheden die zichtbaar kunnen worden zijn:
- vleesbomen (myomen);
- een afwijkende vorm van de baarmoeder;
- poliepen in de baarmoeder;
- cystes in een eierstok;
- endometriosecyste in een eierstok.
De arts legt u uit wat er zichtbaar is. Natuurlijk kunnen u en uw partner ook vragen stellen over wat u op de echo ziet. Meer informatie over endometriose vindt u via de link onder aan deze pagina.
Tijdens de cyclusanalyse volgt uw behandelaar via vaginale echo's de ontwikkeling in uw eierstokken. Zo kan zij een goed beeld krijgen van de eierstokken waar de eiblaasjes groeien. Afhankelijk van die bevindingen wordt het onderzoek nog een tot driemaal binnen een week herhaald.
Hormoononderzoek
Door bloedonderzoek krijgt de behandelaar een beeld van de veranderingen in de hormoonproductie. Een week na de eisprong wordt er een buisje bloed bij u afgenomen om de progesteron-waarde te meten. Dit is een belangrijke aanwijzing voor de kwaliteit van de eisprong.